Tiêu chuẩn ISO 22000:2005 được coi là cơ sở giúp cho các doanh nghiệp thuộc chuỗi cung ứng sản phẩm vận hành và kiểm soát được hệ thống quản lý an toàn thực phẩm hiệu quả. Đến nay, tiêu chuẩn ISO 22000 đã có phiên bản mới nhất năm 2018. Vậy tiêu chuẩn ISO 22000:2005 là gì? Có sự thay đổi gì ở bản 2018. Tất cả sẽ được ISOCUS giải đáp trong bài viết dưới đây.
1. Tiêu chuẩn ISO 22000:2005 là gì?
Tiêu chuẩn ISO 22000:2005 là một tiêu chuẩn thuộc bộ tiêu chuẩn ISO được ban hành bởi Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế – ISO vào tháng 9/2015. Cụ thể hơn, tiêu chuẩn 22000 đề cập tới các tiêu chuẩn về hệ thống quản lý an toàn thực phẩm. Ở Việt Nam tiêu chuẩn này ứng với TCVN ISO 22000 : 2007.
Việc sở hữu chứng nhận tiêu chuẩn ISO 22000:2005 giúp cho doanh nghiệp được thừa nhận như là một tổ chức có hệ thống quản lý an toàn vệ sinh thực phẩm đạt chuẩn, đảm bảo được về chất lượng và mức độ an toàn của sản phẩm thực phẩm.
2. Đối tượng áp dụng ISO 22000:2005
Tiêu chuẩn ISO 22000:2005 được áp dụng với mọi doanh nghiệp/ tổ chức liên quan tới chuỗi cung ứng thực phẩm (cả trực tiếp và gián tiếp). Và muốn chứng tỏ khả năng cung cấp ổn định các sản phẩm/ dịch vụ có chất lượng và đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.
Một số đối tượng nên áp dụng ISO 22000:2005 bao gồm:
- Các trang trại trồng trọt và chăn nuôi.
- Doanh nghiệp sản xuất và chế biến thức ăn chăn nuôi.
- Doanh nghiệp sản xuất và chế biến thực phẩm chức năng.
- Doanh nghiệp chế biến thủy hải sản, rau củ quả, thịt, trứng, sữa.
- Doanh nghiệp sản xuất và chế biến đồ uống như nước tinh khiết, nước hoa quả đóng hộp, nước có ga, rượu, bia, trà, cafe,…
- Doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh các dạng thực phẩm đông lạnh hoặc đóng hộp.
- Các đơn vị sản xuất, kinh doanh thiết bị chế biến thực phẩm, vật liệu bao gói thực phẩm, các chất phụ gia.
- Các đơn vị cung cấp dịch vụ dọn dẹp, vệ sinh, đóng gói và vận chuyển thực phẩm.
- Các doanh nghiệp cung cấp dịch thực phẩm như nhà hàng, cửa hàng đồ ăn nhanh, khách sạn, bệnh viện, các nhà bán thực phẩm lưu động.
- Hệ thống siêu thị, cửa hàng tiện lợi, các nhà bán buôn, bán lẻ thực phẩm.
- …
3. Lợi ích ISO 22000:2005
ISO 2200:2005 được chứng nhận dựa trên cơ sở tự nguyện. Nhưng việc áp dụng và chứng nhận hệ thống quản lý an toàn thực phẩm theo ISO 22000:2005 đang ngày càng trở nên phổ biến hơn và dần trở thành một xu thế. Bởi nhiều doanh nghiệp nhìn nhận được những lợi ích, cơ hội tiềm tàng như:
- Tăng sức tiêu thụ của sản phẩm/ dịch vụ do xây dựng được niềm tin từ khách hàng/ đối tác.
- Hạn chế tối đa tình trạng khách hàng, đối tác khiếu nại, muốn đổi trả sản phẩm.
- Đảm bảo thực phẩm được sản xuất, kinh doanh an toàn, không gây hại cho sức khỏe người tiêu dùng.
- Giảm giá thành sản phẩm do giảm chi phí về xử lý sản phẩm sai hỏng, chi phí và thời gian đánh giá thử nghiệm trong quá trình giao nhận hay đấu thầu;
- Có thể được xem xét miễn hoặc giảm kiểm tra khi có giấy chứng nhận hệ thống quản lý an toàn thực phẩm.
- Xây dựng niềm tin cho khách hàng, người tiêu dùng và cộng đồng về sản phẩm cũng như về doanh nghiệp.
- Đáp ứng được các nhu cầu ngày càng cao về chất lượng và an toàn sản phẩm từ người tiêu dùng.
- Là cơ sở để tích hợp nhiều tiêu chuẩn khác nhau: GMP, HACCP, EUROGAP, BRC, SQF, IFS
- Xây dựng hình ảnh tốt đẹp, uy tín về doanh nghiệp trong mắt đối tác, khách hàng.
- Tạo lợi thế cạnh tranh, giúp sản phẩm/ dịch vụ đứng vững trên thị trường hoặc dễ thâm nhập thị trường mới hơn.
- Là cầu nối giúp doanh nghiệp có cơ hội tiến vào thị trường quốc tế nhờ các thỏa thuận thừa nhận song phương và đa phương.
4. Sự khác nhau giữa tiêu chuẩn ISO 22000:2005 và ISO 22000:2018
So với ISO 22000 phiên bản 2005, tiêu chuẩn ISO 22000 phiên bản 2018 có những thay đổi khác biệt đáng kể như:
Cấu trúc bậc cao – HLS
Tiêu chuẩn ISO 22000:2018 sẽ tuân theo cấu trúc bậc cao (High Level Structure) tương tự như ISO 9001:2015 về hệ thống quản lý chất lượng.
Điều này đảm bảo cho tính tương thích giữa các tiêu chuẩn ISO với nhau. Giúp cho doanh nghiệp có thể áp dụng độc lập hoặc đồng thời ISO 22000 với các tiêu chuẩn ISO khác như ISO 9001 hay ISO 14001…
Cách tiếp cận rủi ro
Tiêu chuẩn ISO 22000:2018 đưa ra một cách tiếp cận khác. Đó là tiếp cận dựa trên việc hiểu, dự báo và có biện pháp phòng ngừa, giải quyết khi có các rủi ro( hoặc cơ hội) có thể tác động tới hệ thống quản lý an toàn thực phẩm.
Chu kỳ PDCA
Tiêu chuẩn ISO 22000:2018 làm rõ chu trình PDCA bằng việc tách ra thành hai chu trình độc lập cùng phối hợp với nhau:
- Thứ nhất là hệ thống quản lý;
- Thứ hai là các nguyên tắc HACCP.
Quá trình hoạt động
ISO 22000:2018 mô tả rõ ràng về sự khác biệt giữa các thuật ngữ chính như:
- Điểm kiểm soát tới hạn (CCP);
- Chương trình tiên quyết hoạt động (OPRPs);
- Chương trình tiên quyết (PRPs).
